Gewicht en diabetes

Wat is diabetes?

Diabetes is een stoornis in de regeling van het suikergehalte in het bloed, de bloedsuikerspiegel, door een tekort aan insuline, een hormoon dat door de alvleesklier wordt aangemaakt.

Er zijn twee soorten diabetes:

• Diabetes type 1: dit is een auto-immuunziekte die leidt tot de vernietiging van de cellen die insuline aanmaken. Ze treedt vroeg in het leven op en vereist een behandeling met insuline.
• Diabetes type 2: veruit de meest voorkomende vorm (bijna 90 % van de gevallen van diabetes): ze ontstaat door een geleidelijke achteruitgang van het vermogen om insuline aan te maken. De belangrijkste oorzaak is overgewicht/obesitas.

Hoe diabetes type 2 voorkomen?

In de eerste plaats door een gezond gewicht te behouden. Je voeding moet dus afgestemd zijn op je behoeften, want elk overschot wordt opgeslagen als vet en leidt dus tot gewichtstoename. Ook lichaamsbeweging speelt een belangrijke rol. Regelmatig sporten is aan te raden, maar je kunt ook gewoon meer bewegen in je dagelijks leven: vaker te voet of met de fiets gaan, de trap nemen in plaats van de roltrap, minder lang zitten en/of voor een scherm hangen…

Hoe eten bij diabetes type 2?

De basisprincipes van een evenwichtige voeding blijven gelden bij diabetes. Je vindt ze bijvoorbeeld terug in de voedingspiramide of de Voedingsdriehoek. Suiker hoef je natuurlijk niet helemaal te schrappen, maar je consumptie moet wel matig blijven. Mensen met diabetes raden we aan om advies te vragen aan een erkende diëtist. Het doel is hen te helpen hun bloedsuikerspiegel binnen welbepaalde grenzen te houden. Een erkende diëtist vind je via de website van de Union professionnelle des diététiciens de langue française. Lees ook: wat is een gezond gewicht?

Het nut van laagcalorische zoetstoffen bij diabetes type 2

Omdat ze vrijwel geen calorieën leveren en geen effect hebben op het suikergehalte in het bloed, zijn laagcalorische zoetstoffen een uitstekende manier om ook met diabetes van een zoete smaak te genieten.

Ze mogen ook tijdens de zwangerschap gebruikt worden. Bij zwangerschapsdiabetes kunnen laagcalorische zoetstoffen suiker nuttig vervangen voor een betere controle van de bloedsuikerspiegel.

Laagcalorische zoetstoffen zijn een strategie om de inname van toegevoegde suikers te verminderen, wat een bijzonder belangrijke doelstelling is bij diabetes type 2.

Waar of niet waar? Zoetstoffen verhogen het suikergehalte in het bloed.

NIET WAAR! Het is een van de vele mythes die de ronde doen over laagcalorische zoetstoffen! In werkelijkheid verschilt het effect van laagcalorische zoetstoffen op de insulineafscheiding en op de bloedsuikerspiegel in niets van dat van water! Suiker vervangen door laagcalorische zoetstoffen is doeltreffend om de bloedsuikerspiegel onder controle te houden, terwijl je toch van een zoete smaak geniet. Dat is trouwens de reden waarom de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid (EFSA) erkent dat: “De consumptie van levensmiddelen/dranken die zoetstoffen bevatten in plaats van suiker leidt tot een kleinere stijging van de bloedsuikerspiegel dan de consumptie van levensmiddelen/dranken die suiker bevatten” (EFSA, 2011).

Zoetstoffen en verslaving aan zoet

Hoewel ze vrijwel geen calorieën leveren, worden laagcalorische zoetstoffen soms in verband gebracht met een grotere eetlust en meer zin in zoet. Onderzoek toont het tegendeel aan.

Zo voerden onderzoekers een studie uit bij 318 mensen met obesitas of overgewicht. De ene helft van de groep moest minstens twee suikerhoudende dranken per dag vervangen door water, de andere helft door dranken met intensieve zoetstoffen. Het eetgedrag van elke groep werd na drie en na zes maanden gemeten.

De resultaten toonden in beide groepen een daling van de calorie-inname. Er werd geen verschil vastgesteld in de consumptie van vetten, koolhydraten, totale suikers, toegevoegde suikers en calorieën tussen de twee groepen. Het enige verschil was dat de ‘watergroep’ meer fruit en groenten at en dat de ‘lightdrankengroep’ minder desserts nam. Deze studie toonde geen toename van de zin in zoet.

Een overzicht van de wetenschappelijke literatuur uit 2017 gaat in dezelfde richting. Interventiestudies bij mensen tonen aan dat de consumptie van laagcalorische zoetstoffen, vooral onderzocht in de vorm van dranken, de energie-inname niet verhoogt en toch de behoefte aan zoet bevredigt.

Bronnen

• Piernas C. et coll., Does diet beverage intake affect dietary consumption patterns? Results from the Choose Healty Options Consciously Everyday (CHOICE) randomized Clinical Trial, Am J Clin Nutr, 2013, vol. 97, nr. 3, 604-611.
• Rogers P J. The role of low-calorie sweeteners in the prevention and management of overweight and obesity: evidence v. conjecture.Proc Nutr Soc. Published online: 23 November 2017.

Meer informatie over diabetes: Association Belge du Diabète

Zoetstoffen en suikers

Gezondheid

Recepten

Edulcotest