DOE DE TEST!

Mythes over kanker bestaan nog steeds

Stress, zoetstoffen, drank in plastic flessen … Volgens een Britse studie doen er nog veel valse overtuigingen over risicofactoren voor kanker de ronde, terwijl een op de twee personen de werkelijke risicofactoren niet kent.

Over kanker bestaan heel wat mythes. Ze zijn ook niet nieuw, maar via de sociale media gaan ze nog sneller rond en bereiken ze nog meer mensen. Dat betekent dat ze steeds meer gaan doorwegen ten opzichte van de werkelijke, bewezen risicofactoren. Een nieuwe studie, die werd gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift European Journal of Cancer, analyseert de kennis over de risico’s met betrekking tot kanker, en focust in het bijzonder op de kloof tussen echte en valse risicofactoren.

Bewezen risicofactoren en mythes

Voor deze studie werden circa 2000 Britse volwassenen individueel geïnterviewd. De onderzoekers wilden te weten komen in welke mate de deelnemers op de hoogte waren van de duidelijk bewezen risicofactoren voor kanker zoals roken, alcohol, beperkte consumptie van fruit en groente, zwaarlijvigheid en onvoldoende lichaamsbeweging. Een tweede vragenlijst ging specifiek over bepaalde mythes, waarvoor geen enkel bewijs is geleverd dat ze het risico op kanker verhogen, zoals plastic flessen, microgolfovens, voedingsadditieven, gsm’s … De ondervraagden moesten met een cijfer van 1 tot 5 aangeven of ze het volledig of helemaal niet eens waren met de stelling.

Stress, voedingsadditieven en straling

Volgens de resultaten is 53% van de deelnemers zich bewust van de reële risico’s op kanker (dus bijna de helft is dat niet). Dat percentage is het hoogst voor roken (95%) en het laagst voor infecties door het humaan papillomavirus (HPV) en een beperkte fruit- en groenteconsumptie.

Bij de risicofactoren die gebaseerd zijn op fabels, blijken stress en voedingsadditieven het zorgwekkendst: ze worden genoemd door 4 op de 10 personen, op de voet gevolgd door de angst voor magnetische straling. Een analyse van de resultaten geeft verder aan dat kennis over de echte risicofactoren voor kanker geassocieerd is met gezonder gedrag, terwijl dat niet het geval is voor de angsten met betrekking tot kankermythes.

De auteurs besluiten dat, over het algemeen, maar weinig mensen perfect op de hoogte zijn van de bewezen oorzaken van kanker en van wat ten onrechte als risicofactor wordt beschouwd …

Referente : Shahad L et al. European Journal of Cancer. Published online : April 25,2018.

Zoetstoffen hebben geen negatief effect op diabetes en obesitas

Volgens een in-vitro-onderzoek dat werd voorgesteld op het Experimental Biology-congres in San Diego (VS), spelen laagcalorische zoetstoffen een rol bij de ontwikkeling van zwaarlijvigheid en diabetes. De International Sweeteners Association (ISA) reageert en nuanceert de resultaten in het licht van duidelijk aangetoonde effecten bij de mens.

De studie van Hoffmann et al. (1) onderzocht de biochemische werking van glucose en laagcalorische zoetstoffen tijdens experimenten in cellen (in vitro) en bij dieren, maar levert geen bewijs dat laagcalorische zoetstoffen zwaarlijvigheid of diabetes bij mensen zouden bevorderen. Volgens de analyse van de ISA werd geen enkel gerapporteerd resultaat van deze experimentele studie ooit waargenomen of bevestigd in studies bij de mens. Bovendien werden in deze experimenten de cellen blootgesteld aan een zeer hoge concentratie van laagcalorische zoetstoffen, wat in reële omstandigheden niet voorkomt. Daarenboven is er weinig informatie beschikbaar over de methodologie en de resultaten van de studie, en werd ze niet gepubliceerd in een wetenschappelijk tijdschrift of gereviseerd door collega’s. Het is duidelijk dat de nodige omzichtigheid geboden is bij het interpreteren van de resultaten.

Studies bij de mens brengen zoetstoffen niet in diskrediet

Integendeel, tal van klinische studies bij de mens hebben aangetoond dat laagcalorische zoetstoffen kunnen helpen om de calorie-inname, en dus ook het lichaamsgewicht, te verminderen als ze worden gebruikt om suiker te vervangen in het kader van een caloriearm dieet, en dat ze geen invloed hebben op het glucosegehalte in het bloed (2,3,4,5,6,7,8). In tegenstelling tot wat de studie van Hoffmann et al. beweert, kunnen laagcalorische zoetstoffen wel degelijk een belangrijk hulpmiddel zijn voor personen met diabetes (7,8).

Het gunstige effect van laagcalorische zoetstoffen bij de controle van de postprandiale glycemie wordt ook erkend in een gezondheidsclaim die is goedgekeurd in Europa (6). Volgens de ISA moeten de resultaten van deze experimentele studie dan ook in perspectief worden geplaatst met de conclusies van gecontroleerde studies bij de mens, die de draagwijdte van dergelijke beweringen sterk nuanceren. Op basis van de huidige kennis kunnen alle goedgekeurde laagcalorische zoetstoffen, met inbegrip van aspartaam en acesulfaam, helpen om de calorie- en suikerconsumptie te verminderen, en hebben ze geen enkele impact op het glucosegehalte in het bloed.

Bronnen
(1) Hoffmann B et al., ‘The Influence of Sugar and Artificial Sweeteners on Vascular Health during the Onset and Progression of Diabetes’ (abstract), https://plan.core-apps.com/eb2018/event/3063c8bbfcff839c30a0263ac784eb7f – (2) Peters, J. C., & Beck, J. Low Calorie Sweetener (LCS) use and energy balance. Physiology & behavior, 2016; 164: 524-528 – (3) Rogers PJ. et al. Does low-energy sweetener consumption affect energy intake and body weight? A systematic review, including meta-analyses, of the evidence from human and animal studies. Int J Obes, 2016; 40(3): 381-94. – (4) Miller, P. E., & Perez, V. Low-calorie sweeteners and body weight and composition: a meta-analysis of randomized controlled trials and prospective cohort studies. Am J Clin Nutr 2014; 100(3): 765-777 – (5) Tucker, R. M., & Tan, S. Y.. Do non-nutritive sweeteners influence acute glucose homeostasis in humans? A systematic review. Physiol Behav 2017; 182: 17-26 – (6) EFSA Scientific opinion on the substantiation of health claims related to intense sweeteners. EFSA 2011 Journal 9: 2229 – (7) American Diabetes Association (ADA). 4. Lifestyle management: Standards of Medical Care in Diabetes – 2018. Diabetes Care 2018; 41(Suppl 1): S38-S50 – (8) Dyson, P. A., Twenefour, D., Breen, C., Duncan, A., Elvin, E., Goff, L., . . . Watson, K.. Diabetes UK evidence-based nutrition guidelines for the prevention and management of diabetes (2018). Diabet Med. 2018 May;35(5):541-547.

De TOP 23 van de meest gedeelde artikels!

Ben jij dol op lijstjes en klassementen? Dan zul je ook smullen van onze BEST OF van de meest gelikete, gelezen en gedeelde thema’s van 2017. Bekijk snel ons overzicht van topthema’s over zoetstoffen, dat je trouwens ook kunt downloaden!

De veiligheid van zoetstoffen en de mogelijke gevaren gelinkt aan de consumptie van aspartaam of stevia zijn enkele van de meest gelezen onderwerpen op het platform www.zoetstoffen.eu. Wil jij weten of je consumptieniveau van zoetstoffen veilig is, doe dan onze test! In 2017 deden meer dan 10.000 bezoekers de test. Nu is het jouw beurt!

De beste suikervrije recepten van het moment

Suikervrij koken is niet zo moeilijk, of je nu diabetes hebt of gewoonweg je suikerconsumptie onder controle wilt houden. Alleen moet je de juiste zoetstoffen gebruiken! Het zoete, suikervrije paradijs van ‘Everyday Marta, onze favoriete culinaire blogster, viel het meest in de smaak. Om je alvast te doen watertanden, geven we op www.zoetstoffen.eu en op onze sociale netwerken een overzicht van haar populairste recepten, voornamelijk op basis van stevia of tagatose: een detoxsapje met citroen en gember voor als je even een oppepper nodig hebt, cheesecake met limoen en gember om heerlijk te smullen zonder schuldgevoel, gemakkelijke granolarepen, tips om karamel te maken op basis van zoetstoffen (dat kan echt!), curry-kokossoep met een mix van zout en zoet, en nog veel meer. Ontdek ze in ons e-book dat je hieronder kunt downloaden! Nog steeds honger? Op onze website vind je nog veel meer recepten.

Word een echte kenner van zoetstoffen in 5 vragen

Jullie vragen, wij antwoorden! Wat gebeurt er met zoetstoffen in ons lichaam? Zijn lightdranken dikmakers? Hoeveel calorieën vermijd ik door zoetstoffen te gebruiken? Hoe doseer ik zoetstoffen? Wat zijn E-nummers? (zeker lezen als je het beter wilt snappen!) Je vindt alle uitleg in ons e-book en in de handige rubrieken Vragen en Tools op de website www.zoetstoffen.eu. Al spelend leren? Test dan je kennis in tien vragen met onze onlinequiz. Is je honger naar informatie over zoetstoffen nog niet gestild? De website www.zoetstoffen.eu bevat informatie en weetjes over meer dan 30 zoetstoffen en suikerhoudende stoffen! Enkele daarvan vinden jullie bijzonder interessant: stevia, aspartaam, acesulfaam, erythritol, sucralose en tagatose. Op ons platform vind je trouwens ook info over (natuurlijk aanwezige of toegevoegde) suikers en trendy suikers.

Heb je diabetes?

Laagcalorische zoetstoffen smaken zoet, maar verhogen noch de bloedsuikerspiegel (glycemie), noch de zoetverslaving. Dankzij zoetstoffen kun je dus ook als diabetespatiënt genieten van een zoete smaak, zonder je zorgen te maken over je bloedsuikerspiegel. Meer informatie vind je in onze Best of, die je hieronder kunt downloaden, en op de website van de Diabetes Liga.

Stel je eigen top samen! Staat jouw thema niet in de lijst? Laat ons je favoriete thema’s weten via Instagram, Twitter of Facebook.

Drink gezond, drink verstandig voor je gebit!

Onderzoekers van het Londense King’s College bestudeerden welke zure voedingsmiddelen en dranken een rol spelen bij tanderosie. Ze vroegen zich ook af of de manier waarop ze geconsumeerd worden een rol zou kunnen spelen. Het verdict: als je je gebit wilt sparen is het uit den boze om van je drankje te nippen! Bovendien volg je best ook deze richtlijnen.

Nip je terwijl je dit leest van een kop vruchtenthee of een glas koolzuurhoudende, gesuikerde frisdrank? Denk dan eens goed na over je manier van drinken. De Britse onderzoekers hebben immers ontdekt dat de manier waarop we zure voedingsmiddelen nuttigen, een invloed kan hebben op ons risico op tanderosie.

Even opfrissen: de basisregels voor een gezond gebit

Tanderosie – of zuurerosie – ontwikkelt zich als zuren afkomstig uit voedingsmiddelen het tandglazuur aantasten. Dat glazuur omhult de hele buitenkant van de tanden. Na verloop van tijd kan die erosie een verkleuring van het gebit veroorzaken. De tanden worden overgevoelig en kunnen zelfs uitvallen. Vooral zure levensmiddelen zijn de boosdoeners. Maar hoe komt het, zoals Dr. O’Toole en haar collega’s opgemerkt hebben, dat sommige mensen wel zure producten kunnen eten of drinken zonder last te krijgen van tanderosie? Met andere woorden, heeft onze consumptie van zuur voedsel echt een invloed op ons risico op tanderosie?

1 keer per dag bij de maaltijd, da’s oké!

Om een antwoord op deze vraag te krijgen, hebben de onderzoekers voornamelijk gekeken naar de gegevens van een eerdere studie waarbij 600 volwassenen betrokken waren. 300 onder hen hadden een ernstige vorm van tanderosie, terwijl de andere 300 proefpersonen er in het geheel geen last van hadden. Naast de frequentie en de duur van hun consumptie, werd hen ook gevraagd of ze van hun drankjes langzaam dranken en hoelang ze deze in de mond hielden. Het was geen verrassing toen uit de analyse bleek dat zure voedingsmiddelen een verhoogd risico op tanderosie veroorzaakten. Het risico op matige of ernstige tanderosie was opmerkelijk hoger bij volwassenen die tweemaal per dag zure dranken nuttigden tussen de maaltijden door, dan bij de personen die dat minder vaak deden. Het risico op tanderosie werd gehalveerd als de zure dranken bij de maaltijden gedronken werden.

Praktische aanbevelingen

Enkele aandachtspunten uit het onderzoek

  • Beperk de consumptiefrequentie van zure dranken
  • Laat de vloeistof bij het drinken niet je hele mond doorgaan
  • Wacht niet te lang om een zure drank door te slikken
  • Wees alert op de aanwezigheid van zuren in vruchtensiropen of vruchtenthee. Ook thee of water kunnen zuur zijn als er citroen aan wordt toegevoegd.
Referenties :
Publié pour la première fois sur https://www.medicalnewstoday.com/articles/321043.php
O’Toole S et al. BDJ volume 224, pages 379–383 (09 March 2018) doi:10.1038/sj.bdj.2018.127

Raw Pie avocado & chocolade

Deze ‘raw pie’ van onze culinaire blogster Everyday Marta is niet alleen rauw: de taart bevat ook geen toegevoegde suikers, is lactose- en glutenvrij, zit boordevol voedingsvezels en zal je doen smelten van plezier!

Ingrediënten (voor 14 porties)

Taartbodem:

  • 240 g ongezoete, ontpitte dadels
  • 200 g kokospoeder

Vulling:

  • 300 g ongezoete, ontpitte dadels
  • 3 avocado’s
  • 40 g cacaopoeder
  • 50 g gesmolten kokosolie
  • 25 g tagatose (= 50 g suiker)
  • 3 el kokosroom

Garnituur:

  • 1 el chocoladeparels
  • 1 el gehakte noten

Bereiding

Voor de taartbodem: week de dadels 30 minuten in een kom warm water. Laat uitlekken en doe ze in de keukenrobot. Voeg het kokospoeder toe en mix tot het geheel een kleverige pasta wordt. Verdeel het deeg over de bodem van een taartvorm en druk plat (gebruik bij voorkeur een taartvorm met uitneembare bodem of bedek de vorm vooraf met huishoudfolie).

Voor de vulling: doe het avocadovlees, de dadels, het cacaopoeder, de kokosolie, de tagatose en de kokosroom in de kom van de keukenrobot (of gebruik een mixer). Mix tot je een glad beslag krijgt. Giet het beslag in de taartvorm en strijk glad. Plaats minstens 4 uur in de koelkast.

Smelt de chocoladeparels in de microgolfoven. Versier de taart met gesmolten chocolade en bestrooi met gehakte noten.

Energiewaarde per portie = 346 kcal

4 g minder suiker (t.o.v. een gesuikerde versie)

Download hier het recept!

Zorgt blootstelling aan zoete smaak voor meer zin in zoet?

Je hoort vaak dat je van een zoete smaak zin krijgt in steeds meer zoetigheid. Die bewering is echter niet wetenschappelijk bewezen, zoals blijkt uit een literatuurstudie van 2018.

Al op jonge leeftijd vinden we zoete producten heel lekker, en dat blijft ook zo tijdens de rest van ons leven. Hoe beïnvloedt blootstelling aan zoet echter onze zin in zoetigheid? Klopt het dat we meer zin krijgen in zoet als we meer zoet (afkomstig uit suikers of laagcalorische zoetstoffen) consumeren? Dat hoor je vaak: alsof een zoete smaak je verslaafd maakt aan zoet. Wetenschappers hebben onderzocht of dat werkelijk het geval is en stelden daarom een systematisch overzicht op van de wetenschappelijke literatuur.

Zoete smaak door suikers en/of zoetstoffen

 Die systematische literatuurstudie draait rond de blootstelling aan zoet, hetzij door suikers, hetzij door laagcalorische zoetstoffen. Het overzicht omvat 21 studies die voldeden aan de door de auteurs bepaalde criteria, waaronder 7 observatiestudies op bevolkingscohorten en 14 gecontroleerde proeven op korte (minder dan een maand) en op lange termijn (meer dan een maand).

De onderzoekers benadrukken dat de studies onderling aanzienlijk verschillen, bijvoorbeeld op het vlak van protocol, onderzoekspopulatie, de wijze van blootstelling aan de zoete smaak en de verrichte metingen. Hierdoor zijn de studies moeilijk te vergelijken met elkaar.

Heterogene resultaten

De belangrijkste bevinding uit deze analyse is dat, in tegenstelling tot wat je vaak hoort, er geen bewijs is dat blootstelling aan zoet zorgt voor steeds meer zin in zoet. De auteurs merken op het einde namelijk op dat de resultaten van de studies inconsistent zijn. Zo blijkt uit de resultaten van gecontroleerde studies op korte termijn dat een verhoogde blootstelling aan zoete smaak (zowel bij voedingsmiddelen met suiker als met laagcalorische zoetstoffen) eerder leidt tot een mindere voorkeur voor zoet. Bij de studies op lange termijn zijn de resultaten echter niet zo duidelijk en kan er geen conclusie getrokken worden. Hetzelfde geldt voor de onderzoeken op bevolkingscohorten, waarvan de resultaten te heterogeen zijn om conclusies te kunnen trekken.

Het geheel van de resultaten is in ieder geval duidelijk: het is geen vaststaand feit dat de consumptie van zoetigheid je doet verlangen naar meer zoet.

Referentie: Appleton K M et al. Am J Clin Nutr 2018 ;107(3) :405-419.

Açaï bowl & zelfgemaakte granola

Start je dag goed en boordevol energie: deze super “smoothiebowl” met huisgemaakte granola is rijk aan antioxidanten en bevat een minimum aan toegevoegde suikers… een recept van onze foodblogger Everyday Marta!

Ingrediënten (voor 2 porties)

Voor açaï bowl:

  • 2 bananen, in stukjes bevroren
  • 2 el açaí poeder
  • 1 el chiazaadjes
  • 1,5 el steviapoeder (1 el stevia = 1 el suiker)
  • 300 ml amandelmelk
  • 1 el zelfgemaakte granola
  • Afwerken met braambessen, blauwe bessen, frambozen, kiwi

Voor zelfgemaakte granola:

  • 150 g havermout
  • 80 g gehakte noten
  • 20 g zonnebloempitten
  • 4 el steviapoeder of tagatose
  • 2 el ahornsiroop
  • 1 el olijfolie
  • ½ kl kaneel

Bereiding

Voor de granola: verwarm de oven voor op 150°C. Doe alle ingrediënten in een kom en mix ze goed door elkaar. Verdeel de granola over de bakplaat en bak gedurende 15 tot 20 minuten. De granola moet goudbruin zijn, als dit niet het geval is laat de granola nog enkele minuten bakken. Laat afkoelen.

Voor de bowl: doe de bevroren bananen, açaí poeder, stevia en amandelmelk in een blender en mix totdat het mengsel lekker romig is. Meng de chiazaadjes in het mengsel. Giet in een kom en werk af met fruit en granola.

Energiewaarde per portie =  326 kcal

 – 20 g minder suiker  (t.o.v. een gesuikerde versie)

Download hier het recept!

 

Diabetes: nieuwe voedingsaanbevelingen in de UK

De nieuwe voedingsaanbevelingen voor diabetes van onze Britse buren geven zoetstoffen de plaats die ze verdienen in de voeding.

Deze nieuwe voedingsaanbevelingen voor de preventie en behandeling van diabetes werden opgesteld door een panel van gespecialiseerde diëtisten na nieuw literatuuronderzoek gebaseerd op recent bewijsmateriaal. Het onderzoek benadrukt de essentiële rol van voeding bij zowel diabetespatiënten als personen met een risico op diabetes type 2 (bv. bij obesitas, een belangrijke oorzaak van diabetes type 2).

In vergelijking met de vorige aanbevelingen uit 2011 valt het op dat deze editie minder de nadruk legt op individuele voedingsstoffen (zoals suikers, vetten enz.), maar eerder op voedingsmiddelen en een voeding aangepast aan de behoeften van diabetespatiënten.

Welke diëten verminderen het risico op diabetes?

Wanneer je bij overgewicht minstens 5% van je lichaamsgewicht verliest, loop je al iets minder risico op diabetes type 2. In het document vermeldt men bovendien verschillende diëten die geassocieerd zijn met een verlaging van het risico op diabetes type 2. Op kop staat het mediterrane dieet, want dit haalt het hoogste bewijsniveau. Daarna volgen – met een lager bewijsniveau – het DASH-dieet (Dietmar Approaches to Stop Hypertension), rijk aan groenten, fruit, volkorengranen en magere zuivelproducten), vegetarisme/veganisme en het gezonde Nordic Diet (volkorengranen, vis, koolzaadolie, rode bessen …). Tot slot blijkt ook de gematigde beperking van koolhydraten nuttig, maar dit haalt het laagste bewijsniveau.

Laagcalorische zoetstoffen mogen worden aanbevolen

De nieuwe aanbevelingen bevatten ook een deel over laagcalorische zoetstoffen. In het document staat: “Laagcalorische zoetstoffen zijn veilig en mogen worden aanbevolen”.

Deze besluiten liggen in de lijn van de vorige aanbevelingen, nl. “laagcalorische zoetstoffen zijn veilig bij een beperkte dagelijkse consumptie en gebruik in het kader van een caloriearme voeding. Ze kunnen het percentage geglyceerde hemoglobine verminderen, een index voor de controle van het suikerniveau op lange termijn”‘.

Referentie : Dyson P A et al. Diabetes UK evidence-based nutrition guidelines for the prevention and management of diabetes. Diabete Medicine, Online 14 February 2018.

Enkele mythes over suiker doorprikt

Suiker heeft vandaag geen al te beste reputatie. De verleiding is groot om suiker van alles in de schoenen te schuiven, maar laten we ons baseren op de feiten! Dat is ook precies wat het magazine Cosmopolitan France doet.

Het artikel begint met een verwijzing naar Marion Nestle, een bekende Amerikaanse voedingsdeskundige met een erg uitgesproken mening over de voedingssector en het voedingsbeleid in de Verenigde Staten. In 2017 liet ze vooral van zich horen in het debat over onderzoek gefinancierd door de voedingsindustrie, meer bepaald in het vakblad JAMA Internal Medicine. Hoewel ze de suikerlobby ervan beschuldigde de impact van suiker op de gezondheid te minimaliseren, vestigde ze ook de aandacht op heel wat clichés en vooroordelen. Anna Cooper, journaliste bij Cosmopolitan, licht deze mythes hieronder toe.

Suiker is geen vergif

Suiker en suikers in het algemeen zijn lekker. Een redelijke hoeveelheid past perfect in een evenwichtige voeding. Suiker is dus niet giftig! Doseren is de boodschap, of het nu om natuurlijke of toegevoegde suikers gaat. Bovendien mogen we volgens Marion Nestle niet enkel suiker verantwoordelijk stellen voor het obesitasprobleem, waarvan de oorzaken vrij complex zijn. Nog een veelvoorkomende fout: ‘trendy suikers’ zoals rapadura, agavesiroop, dadelstroop en kokossuiker, maar ook honing, hebben dezelfde gevolgen voor ons lichaam als suiker of sacharose. Ze bevatten evenveel calorieën: 4 kcal/g. Je moet ze dus niet kiezen om gezondheidsredenen, maar enkel voor hun smaak of culinaire mogelijkheden.

Toegevoegde suikers, een complexe kwestie

De courantste toegevoegde suikers zijn sacharose, fructose en glucosesiropen. De WGO gebruikt de term ‘vrije suikers’ voor alle toegevoegde suikers én de suikers die van nature in vruchtensappen zitten. De vermelding ‘zonder toegevoegde suikers’ betekent dus dat het product enkel van nature aanwezige suikers bevat. Maar let op: zo’n product is niet vrij van suikers of calorieën. Daarom mag je vruchtensap maar als één van de vijf porties fruit/groente per dag beschouwen. De journaliste heeft het ook over de rol van laagcalorische zoetstoffen bij gewichtsverlies, maar verwijst hierbij niet naar Marion Nestle. Ook over de inname van zoetstoffen bestaan er heel wat mythes, maar ze beperken wel de calorie-inname substantieel wanneer je ze gebruikt ter vervanging van suiker.

Zie je door de bomen het bos niet meer? Bekijk de infofiche over van nature aanwezige en toegevoegde suikers.

Bron : Anna Cooper, 23 februari 2018 – Cosmopolitan France

Vragen over diabetes? Is een gezond gewicht een uitdaging? Of gewoon op zoek naar inspiratie om minder suiker te consumeren?